Imre Lakatosa metodologia naukowych programów badawczych i jej znaczenie dla nauki prawa - Wyspiański, Bartosz (E-Wydawnictwo. Prawnicza i Ekonomiczna Biblioteka Cyfrowa. Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego, 2025)
Celem artykułu jest charakterystyka metodologii naukowych programów badawczych Imre Lakatosa oraz próba odpowiedzi na problem jej aplikowalności na grunt nauk prawnych, przede wszystkim historii prawa oraz nauk poszczególnych gałęzi prawa. Imre Lakatos był węgierskim filozofem nauki, w tym także matematyki. Opracował metodę zwaną metodologią naukowych programów badawczych, która w swym założeniu stanowić miała teorię pośrednią pomiędzy rozważaniami Thomasa S. Kuhna i Karla R. Poppera. W ramach tej teorii wyróżniają się prymarne elementy, takie jak koncepcja „anomalii” w nauce czy „twardego rdzenia”. Węgierski filozof opracował ponadto kryteria postępowości lub degeneracji teorii naukowych, posługując się przy tym pojęciami heurystyki negatywnej oraz pozytywnej. Poszukiwał również kryteriów uzasadnienia teorii naukowych oraz racjonalnej rekonstrukcji. W opinii autora artykułu koncepcje Lakatosa mogą być aplikowalne, choć nie bez pewnej dozy kontrowersji, w naukach prawnych, przede wszystkim z uwagi na teorię postępu oraz poszukiwanie obiektywnej prawdy.
Keywords: Imre Lakatos; Thomas S. Kuhn; Karl R. Popper; racjonalność; filozofia nauki