Faktori vplivu na osoblivostì pravovogo statusu publìčnogo službovcâ - Ânûk, Natalìâ (Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2022)
Kwestia statusu prawnego członka korpusu służby publicznej często jest przedmiotem badań w nauce prawa administracyjnego. W większości naukowcy koncentrują uwagę na strukturze takiego statusu oraz charakterystyce oddzielnych elementów statusu. Niektórzy podkreślają powstanie statusu prawnego i łączą go ze złożeniem przysięgi. Te czynniki pozwolą lepiej uregulować prawnie służbę publiczną, co pomoże w określeniu ogólnego i szczególnego statusu członka jej korpusu. Będzie też przydatne w przygotowaniu instrukcji służbowych niektórych kategorii stanowisk służb publicznych. W niniejszym artykule kategoria „członеk korpusu służby publicznej” odnosi się do fachowych funkcjonariuszy organów państwowych oraz organów samorządowych. Status prawny członka korpusu służby publicznej określają takie elementy, jak: obowiązki i prawa, ograniczenia i zakazy, gwarancje działania. Podkreślono również znaczenie etyki zachowania publicznego, ponieważ przestrzeganie przepisów etycznych jest głównym obowiązkiem, który członek służby publicznej podejmuje dobrowolnie, składając przysięgę. Połączenie tych elementów określa reżim prawowitej służbowej oraz publicznej czynności osoby. Na status prawny członka służby publicznej mają wpływ zasady służby publicznej, które wyznaczają kierunki działań służbowych. Funkcjonariusz publiczny bezpośrednio wykorzystuje te zasady, podejmując decyzje według własnego uznania.Na status członka korpusu służby publicznej mają wpływ rozmaite czynniki obiektywne oraz subiektywne. Czynniki subiektywne, związane z samym członkiem korpusu służby publicznej, jak nabycie dodatkowych umiejętności czy zwiększenie kwalifikacji, przyczyniają się do rozwoju kariery. Czynniki obiektywne nie zależą od woli członka służby publicznej, ale określają specyfikę statusu prawnego. Czynnikami obiektywnymi są zmiany w systemie służby publicznej, reorganizacja organu, zmiany w reżimie administracyjnym oraz prawnym, w którym pracuje dana osoba. Wyjaśnienie wpływu czynników obiektywnych oraz subiektywnych na status prawny pomaga w zaproponowaniu modelu właściwego postępowania członka służby publicznej w różnych okolicznościach. Sytuacja na Ukrainie, bedąca skutkiem ataku Federacji Rosyjskiej 24 lutego 2022 roku, zmusiła do operatywnego określania algorytmu działania członka korpusu służby publicznej w postępowaniu zarządzającym w przypadku okupacji pewnego terytorium. W konkluzjach proponuje się udoskonalić uregulowania prawne w zakresie służby publicznej oraz uwzględniać czynniki, które mają wpływ na specyfikę statusu prawnego członka korpusu służby publicznej.
Keywords: służba publiczna; interes publicznej; etyka; stanowiska; reżim prawny; publìčna služba; publìčnij ìnteres; etika; posada; pravovij režim