„Dopóki nie wspomina się o Odmieńcach, wszyscy są szczęśliwi”. Obrazy (non)konformizmu w literackich dystopiach - Gromysz, Jowita (Instytut Pedagogiki Uniwersytetu Wrocławskiego, 2023)
W artykule poruszam problem (non)konformizmu pojawiający się w powieściach dystopijnych adresowanych do młodych dorosłych. Takie narracje reprezentują społeczne postrzeganie wizji przyszłości. Ostrzegają nas przed ideami, polityką, która prowadzi do autorytaryzmu, despotyzmu, totalitaryzmu. Edukacyjna wartość literackich dystopii polega na tym, że poprzez literaturę popularną odbiorca poznaje losy jednostek, a w konsekwencji dowiaduje się, jak można się zachować, gdy zapanuje terror, kontrola, strach. Obranie drogi nonkonformizmu oznacza bunt, prowadzi jednak do obalenia dystopii i wprowadzenia nowego (lepszego?) ładu.
Keywords: dystopia; utopia; literackie dystopie; literatura dla młodzieży; literatura dla młodych dorosłych; konformizm; nonkonformizm; edukacja literacka