Problem wolności wyboru rozwiązań ustrojowych i prawnych w powojennej Polsce - Wilk, Karol (Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego. Wydawnictwo "Szermierz" sp. z o.o., 2022)
Po II wojnie światowej Polska znalazła się w orbicie wpływów ZSRR i w konsekwencji w naszym kraju nastąpiło wiele zmian społeczno-ustrojowych. Naród polski został pozbawiony wolności wyboru rozwiązań ustrojowych i prawnych oraz kontynuacji dotychczasowych, przedwojennych wzorów. Komuniści polscy przy wsparciu z ZSRR dokonali przewrotu politycznego i całkowicie zmienili prawno-ustrojowe oblicze Polski. Wyraźne różnice w stosunku do II RP zauważyć można podczas analizy szerokiego wachlarza aktów prawnych, począwszy od najważniejszego z nich, tj. konstytucji PRL z 1952 r. poprzez regulacje w zakresie różnych gałęzi prawa. Podobnie jak w przypadku zmian społecznych, w wielu aspektach aktualizacja prawa następowała powoli, a liczne uregulowania z czasów II RP przez długi czas zachowały moc obowiązującą. Mimo tego często okazywało się, że obowiązujący stan prawny miał niewiele wspólnego z rzeczywistą sytuacją kształtowaną przez akty administracyjne i faktyczne działania władz. Analizując skutki wprowadzania w PRL ustroju komunistycznego pod kątem płaszczyzny społeczno-prawnej, stwierdzić należy, że nowa władza krwawo rozprawiła się ze swoimi wrogami i poprzez zastraszenie społeczeństwa wymuszała na nim milczącą akceptację dla swoich działań. Społeczeństwo polskie zostało co do zasady pozbawione możliwości samostanowienia, a modyfikacje prawa i ustroju były uzależnione nie od woli społeczeństwa, a od narzuconej siłą i podległej ZSRR władzy komunistycznej.
Keywords: Polska; prawo; ustrój; społeczeństwo; wolność; samostanowienie