Chrześcijaństwo a totalitaryzm w myśli Erica Voegelina - Popielarski, Marek (Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego, 2021)
Przedmiotem artykułu jest ukazanie koncepcji Erica Voegelina wskazującej genezę ruchów totalitarnych w chrześcijaństwie. Starano się odpowiedzieć na pytanie czy gnoza, postrzegana przez amerykańskiego badacza jako źródło kryzysu politycznego nowożytności, jest jedynie jego wypaczeniem czy naturalną ko nsekwencją chrześcijańskiego światopoglądu. W tym celu przeanalizowano podstawowe założenia filozofii Voegelina, na czele z pojęciem skoku w istnieniu, oraz opis doświadczeń, które ukonstytuowały chrześcijaństwo, jak również specyficzny dla tej religii zestaw symboli. W toku analizy odwołano się również do wybranych komentatorów jego filozofii, tych zwracających uwagę na problemy, które powstały w toku badań. Wykazały one, że Voegelin traktował samo chrześcijaństwo jako źródło wypaczeń w kierunku myślenia g nostyckiego skutkującego pojawieniem się totalitaryzmów, a wynika to z jego najpełniejszego otwarcia na transcendencję, co prowadzi do zapominania o prawach doczesnego świata.
Keywords: Voegelin, Eric (1901-1985); chrześcijaństwo; totalitaryzm; gnoza