Zadania administracji publicznej z zakresu pomocy osobom bezdomnym w II Rzeczypospolitej - Cendrowicz, Dominika (Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2019)
Niniejszy tekst wskazuje na prawne aspekty realizacji przez administrację publiczną zadań z zakresu pomocy osobom bezdomnym w II Rzeczypospolitej. Zjawisko bezdomności w okresie międzywojennym przybrało znaczne rozmiary i było następstwem nie tylko okresów zaborów i zniszczeń wojennych z lat 1914‒1918, ale także problemów społecznych, które nawarstwiły się w okresie międzywojnia. Mimo wielu trudności państwo polskie podjęło z niemałym sukcesem trud stworzenia prawnego systemu opieki społecznej, który w swoich działaniach koncentrował się także na pomocy bezdomnym. Ustawą z dnia 16 sierpnia 1923 roku o opiece społecznej dokonano kategoryzacji osób bezdomnych. Opierała się ona na podziale bezdomnych na osoby bezdomne będące ofiarami wojen, które na pomoc ze strony państwa i jego administracji zasługiwały, oraz na osoby bezdomne określane mianem „żebraków” i „włóczęgów”, którym nie należała się pomoc i wobec których stosowano środki o charakterze represyjnym. System opieki społecznej oparto na zasadzie pomocniczości, zgodnie z którą podstawowym podmiotem zobowiązanym do jej udzielania, w tym pomocy bezdomnym, była gmina. Dostrzegano także, że do bezdomności prowadzić mogą złe warunki lokalowe. Ciągłość stworzonego w międzywojniu systemu opieki społecznej przerwał wybuch II wojny światowej, a następnie na długie lata został on zaprzepaszczony w okresie PRL, kiedy to problem bezdomności ukrywano, a administracja państwowa w ogóle się nim nie zajmowała.
Keywords: administracja publiczna; samorząd terytorialny; zadania publiczne; międzywojnie; II Rzeczpospolita 1918-1939; bezdomność; osoby bezdomne; wykluczenie mieszkaniowe