Policyjne strategie bezpieczeństwa granic Unii Europejskiej. Postulaty de lege lata i de lege ferenda - Szostak, Maciej; Zarychta-Romanowska, Kamila (Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2020)
Przedstawiając perspektywę współczesnych zagrożeń, autorzy analizują najnowsze koncepcje legislacyjne: bezpieczeństwa, kontroli policyjnej i zarządzania granicami Unii Europejskiej z perspektywy regulacji 2016/1624 i 2019/1896 o Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej, Wspólnej Polityce Bezpieczeństwa i Obrony, Europejskiej Globalnej Strategii Bezpieczeństwa oraz Globalnym Pakcie Migracyjnym. Podejmując próbę holistycznej oceny wdrażanych koncepcji kontroli policyjnej i kryminologii granic (przede wszystkim przez pryzmat innowacyjności zintegrowanego zarządzania granicami i migracjami, zarówno w ujęciu europejskim, jak i globalnym), szczegółowo analizują oni uprawnienia Europejskiej Straży Granicznej, zwłaszcza w aspektach interoperacyjności, współpracy międzynarodowej oraz współpracy instytucjonalnej, wykazując niewykorzystanie potencjału nowej formacji, jaką jest „policja graniczna”. Niewystarczające legislacyjne ukonstytuowanie współpracy Straży z Biurem Europejskiego Prokuratora ogranicza bowiem skuteczność działań obu instytucji między innymi w zakresie zwalczania przestępstw terrorystycznych czy kontrolowania tak zwanych foreign fighterów. Autorzy postulują także umocowanie współpracy i synergii między agencjami wymiaru sprawiedliwości i Europejską Służbą Działań Zewnętrznych oraz wyposażenie formacji w niezbędne kompetencje wywiadowczo-operacyjne. Szczególną uwagę poświęcono konieczności wprowadzenia odpowiedniego (dostosowanego do zmieniających się potrzeb) treningu operacyjno--rozpoznawczego oraz szkoleń w zakresie międzynarodowego prawa humanitarnego i praw człowieka, tak by nowa „policja graniczna” podejmowała działania w sposób skuteczny i humanitarny. Prezentując proponowaną innowacyjność działań operacyjno-śledczych, wywiadu (między innymi profilowania cyfrowego), autorzy poddają pod rozwagę niewystarczające ukonstytuowanie kooperacji legislacyjnej ESGP z Prokuraturem UE. Autorzy akcentują konieczność pełnej współpracy państw UE w celu zwalczania przestępstw transgranicznych i terrorystycznych.
Keywords: Frontex; Europejska Straż Graniczna i Przybrzeżna; polityka kontroli granic; policja granic; policyjna kontrola granic; kryminologia graniczna; ESGP; wywiad graniczny; europejskie bezpieczeństwo i obrona; Europejska Strategia Globalnego Bezpieczeństwa; globalne bezpieczeństwo; Globalny Pakt w sprawie Migracji ONZ; przestępczość transgraniczna; terroryzm; Europejska Prokuratura; innowacyjne zarządzanie granicami; nowoczesny wywiad; interoperacyjność wymiaru sprawiedliwości EU; Europejska Służba Działań Zewnętrznych; EPPO; EEAS; zarządzanie kryzysowe; współpraca wymiaru policyjnego i sądowego; umanitarne zarządzanie granicami